Eveettttt, Anayasa Mahkemesi anayasa degisikligi konusunda 110 milletvekilinin sikayeti uzerine baslattigi incelemeden sonra degisiklikleri gorustu ve haklarinda kararini verdi. Degisiklikler hic olmamis gibi olacak simdi (Boyle bir anayasa degisikligi yok, hic olmadi ki!?). Henuz ortada bir gerekceli karar yok, o yuzden yapilan yorumlar biraz haricten gazel aslinda ("Iptal ettim ama sor bi neden iptal ettim?" demez mi mahkeme). Ben de dedim, karardan sonra dile getirilen lehte ve aleyhte gorusleri siralayayim. Ama ondan once bugunku gazetelerin cogunun da kopyaladigi bir habere link vereyim. Anayasa Mahkemesi'nin bugunku kararina varan surec (daha onceki bir postta da soyledigim gibi "Velev ki siyasal simge" lafindan sonraki basasagi gidis yani) anlatiliyor. Buyrun.
Cuppeli Darbe bu, host!
Cuppeli darbe lafini one suren AKP'li bazi milletvekilleri. A. Mahkemesi kararini siyasi bir karar olarak goruyorlar. Burada kullanilan en onemli arguman anayasanin 148. maddesi. Anayasa mahkemesinin anayasa degisikliklerini sadece usulen inceleyebilir, esasi ile ilgili bir hukum veremez diyor. Yani atiyorum "aa bu degisiklik yapilirken karar yeter sayisi saglanmamis" falan gibi degisiklik karari alinirken uyulmasi gereken kurallara uyulup uyulmadigina bakar diyor. Ama anayasa degisikliginin icerigine bakamaz, "ne diyo la bu?" diyemez diyor. Gerekceli karar henuz ortada olmamasina ragmen, profesorler, hukukcular mahkemenin iptali esasa dayandirdigini dusunerek mahkeme haddini asti diyorlar. Iptalin degisikligin icerigine dayanarak yapildigi varsayildiginda, mahkemenin verdigi kararin "haddini asmak"tan ote, siyasi bir karar oldugu dusunuluyor. "Kanun koyucunun (meclis) verdigi karari begenmeyince boyle gucler ayriligi ilkesini cigneyip el mi koyacak yargi?" diye soruluyor. "Meclis'in guclerinin cignendigi, gucler ayriligi ilkesinin gormezden gelindigi demokrasi olur mu? Atananin sozu mu gececek secilenin mi?" deniyor.
Olayi abartip "Kemalist laikler - Islamist AKP savasi sonunda basladi" falan gibi sacmalamalara girenlere de denk gelinebilir, ki bunlar firsattan istifade "Sezer'in atadigi hakimler anayasayi cignedi gecti" gibilerinden Sezer'e de laf sokuyorlar arada. Isi bu seviyeye cekip zaten gergin olan ortami iyice polarize etmeye calisan bu galeyanci ver gazi ver gazi yaklasimlari denyoca buluyorum.
Demokrasiyi kendisinden korumak lazim!
Bu da A. Mahkemesi kararini -gerekceye bakma ihtiyaci duymadan- hakli ve dogru bulanlarin dedigi sey, sebep, rationale. Bu gruptakiler AKP'nin kilifina uydurarak belaltindan vurdugunu, A. Mahkemesinin de anayasayi koruyabilmek icin boyle bir yola gittigini soyluyorlar. Belaltindan vurmadan kasit su: anayasa degisikliklerine bakarsak, ozunde her sey normal, hatta progresif degisiklikler, esitlik ozgurluk guzel seyler bunlar, anayasanin temel ilkelerine bir karsitligi da yok. Ama iste bu de jure degisikliklerin de facto yani pratik anlami turbanin serbest kalmasi. (Turban yasagi ayri bir konu, onun dogrulugu yanlisligi degil mesele burada. Yasak nasil kaldirilir mesele o). Bu yasagin kalkmasini yeni kanunla ya da kanun degisikligiyle yapamayacaklarini biliyorlardi, daha once degisik vesilelerle Anayasa Mahkemesi turban karsiti kararlar almis, hatta AIHM'ye giden davalarda AIHM'de A. Mahkemesi gibi degerlendirmisti "kamusal alanda turban" kullanimini. Deniyor ki anayasa degisikliginin meali "turban artik serbest" ama turban anayasaya -hatta degismez maddelerine- aykiri, buna A. Mahkemesi dur demezse kim dur diyecek? A. Mahkemesinin bu maddeler soz konusu oldugunda anayasa degisikliginin esasina/icerigine de hukmunun gecmesi ictihattir (reasoning ile gelistirilmis pratik uygulama), ornekleri vardir deniyor.
Kuvvetler ayriligi deniyor, bunun asli "checks and balances" aslinda, yani "kontrol ve denge". AKP cogunluguyla yurutme de haddini asiyor, sayisal ustunlukle meclis icindeki anayasa degisikligine muhalefeti (su meshur 110 kisi) gormezden geldiler. Secileni de birisi "check" etmeli, bu da A. mahkemesi olmayacak da kim olacak deniyor.
Ben ne mi dusunuyorum? Iki tarafta da haklilik var dogrusu. Icimden "oh olsun size!" demek geliyor, dilimi isiriyorum. AKP MHP'nin oyununa gelip sark kurnazligi yapmasinin bedelini oduyor. Delikanli gibi cikip her anlamda ozgurlukcu bir anayasa yazip referandumla babalar gibi kabul ettirselerdi alkislardim, kimse de bir sey diyemezdi. Ama boyle ikircikli oyunlarla dayatmaciliga girerken risklerin de farkinda olmalilardi. Sirf bu kararin iptali olsa "oh olsun!" derdim ama iste bu daha 1. raund, bu kararin asil onemi AKP kapatma davasinin ana ekseni olmasi. Bu kararla, AKP'nin kaderi uzerine alinacak kararin da kapatma olacagi yavastan kesinlesti denebilir. Iste o iyi degil. AKP gidecekse, geldigi gibi oyla gitmeliydi. Rejime tehdit mi? Insanlar "rejime tehdit bunlar" diye gorup AKP'ye "hayir!"i basmaliydi, mahkeme degil. Ordunun yapamadigi darbeyi mahkeme yapinca daha hos, daha demokratik falan olmuyor. "Rejimin iyiligi icin" "Demokrasiyi koruma adina" gibi laflar gundeme gelince irkiliyorum, pek hayra alamet olmuyor bunlar.
AKP kapatilmasin ama kendine bir ceki duzen vermesi de sart. Bu degisiklik reddi karari bir mesaj olur mu bilmem (onceki mesajlari gormezden geldiler). AKP'nin demokrasi anlayisiyla sorunum var benim. 1 Mayis yazisinda biraz deginmistim, daha sonra daha derinden incelerim belki (hep niyetim var ama firsat olmuyor), ama 1. kendine demokratlar, 2. demokrasinin en cirkin yuzunu "cogunlugun tiranligi/tyranny of the majority" sergilemekten cekinmedikleri gibi bunu demokrasi saniyorlar. Konsensus, uzlasma, concession (taviz) kavramlarindan bihaberler. Mecliste sayisal ustunlugum mu var istedigim gibi at kostururum tavirlarindan vaz gecmeleri lazim. Demokrasi bu degil. Isciler yuruyemesin, Lambda kapatilsin, 301 oldugu gibi dursun, siz bir turban ugruna kendinizi atese atin. Biraz pis kokuyor o ateste cikan duman.
Ne garip bir post oldu bu boyle... Kafam karisik napalim...
Ekleme:
Tam post etmistim ki yaziyi, arkadasim Pelin bir link yolladi. O sayfadaki resimdeki kiz soldan saga mi sagdan sola mi (saat yonunde mi saat yonunun tersine mi) donuyor? Mesele bu. Ve bakis aciniza, perspektifinize, gormek istediginize gore iki yone donerken de gorebiliyorsunuz. Bu posta cok uygun oldu cunku bu anayasa degisikligi iptali kararini da herkes kendi ideolojisi, kendi siyaseti dogrultusunda yorumluyor!!! Halbuki o da aynen bu kiz gibi yanarli donerli nereye ceksen gelir bir sey. Masum degiliz hic birimiz...
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder